Η Δομή Δυνάμεων του Πολεμικού Ναυτικού

Η φρεγάτα ΜΠΟΥΜΠΟΥΛΙΝΑ (F463) σε παλαιότερη εκτέλεση βολής βλήματος Sea Sparrow.

Η είδηση για τον παροπλισμό 11 πλοίων του Πολεμικού Ναυτικού στο πλαίσιο εξοικονόμησης πόρων προκάλεσε αδικαιολόγητη ανησυχία στην ελληνική κοινή γνώμη, κυρίως λόγω της ανεύθυνης στάσης ορισμένων “δημοσιογράφων” που έχουν επενδύσει στο εμπόριο φόβου και τον λαϊκισμό. Η πραγματικότητα είναι εντελώς διαφορετική καθώς το ΠΝ ουσιαστικά διαγράφει από το οπλοστάσιό του ήδη παροπλισμένα πλοία μέσου όρου ηλικίας 40 ετών, στο σύνολό τους επιχειρησιακά και οικονομικά μη διατηρήσιμα σε υπηρεσία. Συγκεκριμένα, παροπλίζονται οι φρεγάτες ΜΠΟΥΜΠΟΥΛΙΝΑ (F463) και ΚΑΝΑΡΗΣ (F464) τύπου S που δεν υποβλήθηκαν σε πρόγραμμα Eκσυγχρονισμού Mέσης Zωής (ΕΜΖ) και χρησιμοποιήθηκαν για την εφοδιαστική υποστήριξη των υπολοίπων, η άτυχη πυραυλάκατος ΜΥΚΟΝΙΟΣ (P22) τύπου Combattante III που υπέστη σημαντικότατες φθορές από πυρκαγιά στις 5 Ιανουαρίου 2010, το ουκρανικής προέλευσης Πλοίο Ταχείας Μεταφοράς (ΠΤΜ) ΙΘΑΚΗ (L-181), ναυπήγησης 1992, που βρίσκεται σε κατάσταση εκτάκτου ακινησίας από τον Απρίλιο 2006 λόγω μειωμένης διαθεσιμότητας, τα τρία τελευταία παράκτια ναρκαλιευτικά ΑΛΚΥΩΝ (Μ-211), ΑΥΡΑ (Μ-214), ΑΗΔΩΝ (Μ-248) που παραχωρήθηκαν μεταξύ 1963-1970 στο πλαίσιο της στρατιωτικής βοήθειας των ΗΠΑ και τέλος, το Πλοίο Γενικής Υποστήριξης (ΠΓΥ) ΑΞΙΟΣ (Α464) Τύπου 701C και τρία απαρχαιωμένα βοηθητικά πλοία. 

Εν αναμονή της παρουσίασης της νέας Δομής Δυνάμεων 2012-2025, παρακάτω παρουσιάζεται η κατάσταση όπως έχει διαμορφωθεί μέχρι σήμερα:

YΠΟΒΡΥΧΙΑ

Το Συμβούλιο Άμυνας αποφάσισε τον Σεπτέμβριο του 2008 την σταδιακή αύξηση του αριθμού των υποβρυχίων από 8 που βρισκόταν τότε σε υπηρεσία και οροφή 10 υποβρυχίων που προέβλεπε η Δομή Δυνάμεων 2005-2015 για το Πολεμικό Ναυτικό, σε 12 μέχρι το 2015. Η απόφαση αυτή συσχετιζόταν με το χρονοδιάγραμμα της εποχής για το πρόγραμμα υποβρυχίων Τύπου 214 και σηματοδοτούσε παράλληλα την επένδυση του ΠΝ στο υποβρυχιακό όπλο για την επίτευξη των επιχειρησιακών του στόχων σε ένα μελλοντικό θέατρο επιχειρήσεων στο Αιγαίο όπου η Τουρκία θα διατηρεί αυξημένες αεροναυτικές ικανότητες επιτήρησης/στοχοποίησης. Σήμερα, το ΠΝ διαθέτει τα εκσυγχρονισμένα υποβρύχια ΝΗΡΕΥΣ (S111), ΤΡΙΤΩΝ (S112), ΠΡΩΤΕΥΣ (S113) Τύπου 209/1100, τα υποβρύχια ΠΟΣΕΙΔΩΝ (S116), ΑΜΦΙΤΡΙΤΗ (S117), ΠΟΝΤΟΣ (S119) Τύπου 209/1200 και φυσικά, το υποβρύχιο ΠΑΠΑΝΙΚΟΛΗΣ (S120) Tύπου 214. Εκκρεμεί η ολοκλήρωση των δοκιμών και παράδοση του εκσυγχρονισμένου υποβρυχίου ΩΚΕΑΝΟΣ (S118) Τύπου 209/1200AIP καθώς και των ΠΙΠΙΝΟΣ (S121), ΜΑΤΡΩΖΟΣ (S122), ΚΑΤΣΩΝΗΣ (S123) Τύπου 214 που βρίσκονται στο τελικό στάδιο ναυπήγησης. Η κατάσταση στη ναυπηγική βιομηχανία της χώρας εμποδίζει την έναρξη ναυπήγησης των δύο πρόσθετων υποβρυχίων Τύπου 214. Προτεραιότητα αποτελεί η προμήθεια τριών στοιχείων συσσωρευτών και τορπιλών βαρέως τύπου.

ΦΡΕΓΑΤΕΣ

Με την απόφαση παροπλισμού των δύο προαναφερθέντων φρεγατών τύπου S, ο στόλος των φρεγατών διαμορφώνεται σε 12 από 16 της προβλεπόμενης οροφής της Δομής Δυνάμεων 2005-2015. Παραμένουν οι φρεγάτες ΥΔΡΑ (F452), ΣΠΕΤΣΑΙ (F453), ΨΑΡΑ (F454), ΣΑΛΑΜΙΣ (F455) τύπου ΜΕΚΟ-200ΗΝ, οι εκσυγχρονισμένες ΕΛΛΗ (F450), ΛΗΜΝΟΣ (F451), ΑΔΡΙΑΣ (F459), ΑΙΓΑΙΟΝ (F460), ΝΑΒΑΡΙΝΟ (F461), ΚΟΥΝΤΟΥΡΙΩΤΗΣ (F462) τύπου S καθώς και οι δύο ιδίου τύπου που δεν υποβλήθηκαν σε πρόγραμμα εκσυγχρονισμού, ΘΕΜΙΣΤΟΚΛΗΣ (F465) και ΝΙΚΗΦΟΡΟΣ ΦΩΚΑΣ (F466). Με δεδομένη την οικονομική κατάσταση της χώρας, η σκέψη για την προμήθεια νέων φρεγατών ή κορβετών μέχρι το τέλος της δεκαετίας ανήκει στη σφαίρα της επιστημονικής φαντασίας. Ο στόλος φρεγατών θα παραμείνει αμετάβλητος, πλην των περιπτώσεων κάποιας έκτακτης προμήθειας μεταχειρισμένου υλικού από το εξωτερικό ή νέων περικοπών στις λειτουργικές δαπάνες του ΠΝ που θα σημάνουν τον παροπλισμό των δύο τελευταίων μη εκσυγχρονισμέων φρεγατών τύπου S.

Καθώς οι τέσσερις φρεγάτες τύπου ΜΕΚΟ-200ΗΝ διανύουν αισίως τη δεύτερη δεκαετία υπηρεσίας, η εφαρμογή του προγράμματος Εκσυγχρονισμού Μέσης Ζωής (ΕΜΖ) είναι η μόνη ρεαλιστική και υλοποιήσιμη πρόταση για τη διατήρηση της σχετικής ισορροπίας ισχύος στο Αιγαίο. Πέρα από τη συντήρηση/γενική επισκευή του σκάφους, η προτεινόμενη βασική διαμόρφωση περιλαμβάνει Σύστημα Διαχείρισης Μάχης (CMS) TACTICOS, τρισδιάστατο (3D) ραντάρ SMART-S Mk2 μέσης/ μακράς εμβέλειας, αναβάθμιση του 3D ραντάρ ένδειξης στόχων MW-08 και αναβάθμιση των ραντάρ ιχνηλάτησης και καταύγασης STIR 1.8 ώστε να επιτευχθεί πλήρης ομοιοτυπία με τις φρεγάτες τύπου S, τις TΠΚ Super Vita και τις κανονιοφόρους κλάσης ΜΑΧΗΤΗΣ με ό,τι αυτό συνεπάγεται για τις ανάγκες εκπαίδευσης και εφοδιαστικής υποστήριξης. Για τα οπλικά συστήματα προτείνεται η αναβάθμιση του κύριου πυροβόλου Mk45 Mod2A των 127mm/54cal, η αναβάθμιση του συστήματος κατακόρυφης εκτόξευσης Mk48 Mod2, του συστήματος τορπιλοσωλήνων Mk32 Mod5 για χρήση προηγμένων ελαφρών τορπιλών καθώς και η αναβάθμιση των Εγγύς Οπλικών Συστημάτων (CIWS) Mk15 Phalanx Block 1 Baseline 1 σε Phalanx Διαμόρφωσης Επιφανείας (PSuM) Block 1Β ή αντικατάστασή τους από σύστημα Βλημάτων Περιστρεφόμενης Ατράκτου (RAM). Πρόσθετες επιλογές, αναλόγως του κόστους, θα μπορούσαν να περιλαμβάνουν αντικατάσταση του σόναρ γάστρας και μεταβλητού βάθους, του εξοπλισμού ηλεκτρονικού πολέμου και των συστημάτων επικοινωνίας.

ΤΠΚ

Η Δομή Δυνάμεων 2005-2015 προέβλεπε συνολικά 17 ΤΠΚ, εκ των οποίων τα 7 θα ήταν σύγχρονα τύπου Super Vita με βλήματα ΜΜ-40 Exocet Block2/3. Σήμερα βρίσκονται σε υπηρεσία τα ΤΠΚ ΡΟΥΣΣΕΝ (P67), ΔΑΝΙΟΛΟΣ (P68), ΚΡΥΣΤΑΛΛΙΔΗΣ (P69), ΓΡΗΓΟΡΟΠΟΥΛΟΣ (P70) τύπου Super Vita ενώ η ναυπήγηση του πέμπτου PIΤΣΟΣ (Ρ71) έχει μεν ολοκληρωθεί αλλά δεν παραδίδεται λόγω των γνωστών προβλημάτων που αντιμετωπίζουν τα Ναυπηγεία Ελευσίνας ενώ σε αναστολή τελεί η ναυπήγηση του έκτου και έβδομου, ΒΛΑΧΑΚΟΣ (Ρ72) και ΚΑΡΑΘΑΝΑΣΗΣ (Ρ73) αντίστοιχα.

Με τον παροπλισμό της πυραυλακάτου ΜΥΚΟΝΙΟΣ (P22) τύπου Combattante III, απομένουν σε υπηρεσία οι εκσυγχρονισμένες ΛΑΣΚΟΣ (Ρ20), ΜΠΛΕΣΣΑΣ (Ρ21), ΤΡΟΥΠΑΚΗΣ (Ρ23) με βλήματα ΜΜ-38 Εxocet, οι πέντε μη εκσυγχρονισμένες πυραυλάκατοι ΚΑΒΑΛΟΥΔΗΣ (Ρ24), ΝΤΕΓΙΑΝΝΗΣ (Ρ26), ΞΕΝΟΣ (Ρ27), ΣΙΜΙΤΖΟΠΟΥΛΟΣ (Ρ28) και ΣΤΑΡΑΚΗΣ (Ρ29) τύπου Combattante IIIB με βλήματα Penguin και οι τρεις Τύπου S148, BOTΣΗΣ (Ρ72) και ΠΕΖΟΠΟΥΛΟΣ (Ρ73) με βλήματα MM-38 Exocet και ΜΑΡΙΔΑΚΗΣ (P75) με βλήματα Harpoon.

ΚΑΝΟΝΙΟΦΟΡΟΙ & ΠΑΡΑΚΤΙΑ ΠΕΡΙΠΟΛΙΚΑ

H Δομή Δυνάμεων 2005-2015 προέβλεπε oροφή 12 κανονιοφόρων. Σήμερα βρίσκονται σε υπηρεσία οι ελληνικής σχεδίασης και κατασκευής σύγχρονες κανονιοφόροι ΜΑΧΗΤΗΣ (Ρ266), ΝΙΚΗΦΟΡΟΣ(Ρ267), ΑΗΤΤΗΤΟΣ (Ρ268), ΚΡΑΤΑΙΟΣ (Ρ269), ΚΑΣΟΣ (Ρ57), ΠΟΛΕΜΙΣΤΗΣ (Ρ61), οι επίσης ελληνικής ναυπήγησης κανονιοφόροι ΑΡΜΑΤΩΛΟΣ (Ρ266) και ΝΑΥΜΑΧΟΣ(Ρ266) τύπου Osprey-55 καθώς και τα δύο εναπομείναντα σκάφη τύπου Asheville, ΤΟΛΜΗ (Ρ229) και ΟΡΜΗ (Ρ230). Το Συμβούλιο Άμυνας (ΣΑΜ) αποφάσισε το 2008 την ένταξη των έξι παράκτιων περιπολικών που επιχειρούν μονίμως στα νησιά του ανατολικού Αιγαίου στη μελλοντική Δομή Δυνάμεων, δηλαδή των τεσσάρων πρώην τορπιλακάτων ΑΝΔΡΟΜΕΔΑ (Ρ196), ΚΥΚΝΟΣ, (Ρ198), ΠΗΓΑΣΟΣ (Ρ199), ΤΟΞΟΤΗΣ (Ρ228) και των γαλλικής ναυπήγησης ΑΝΤΩΝΙΟΥ (P286) και ΣΤΑΜΟΥ (P287).

AΡΜΑΤΑΓΩΓΑ & ΠΛΟΙΑ ΤΑΧΕΙΑΣ ΜΕΤΑΦΟΡΑΣ

Το Πολεμικό Ναυτικό διαθέτει 5 αρματαγωγά ελληνικής ναυπήγησης, τα ΧΙΟΣ (L173), ΣΑΜΟΣ (L174), ΙΚΑΡΙΑ(L175), ΛΕΣΒΟΣ, (L176) και ΡΟΔΟΣ (L177), παρά την πρόβλεψη για 7 από τη Δομή Δυνάμεων 2005-2015. Με τον παροπλισμό του Πλοίου Ταχείας Μεταφοράς ΙΘΑΚΗ (L-181), απομένουν τα ΚΕΦΑΛΛΗΝΙΑ (L-180), ΚΕΡΚΥΡΑ (L-182) και ΖΑΚΥΝΘΟΣ (L-182) τύπου Ζubr.

ΝΑΡΚΟΘΗΡΕΥΤΙΚΑ

Με το παροπλισμό των τελευταίων μουσειακών ναρκαλιευτικών, η Διοίκηση Ναρκοπολέμου παραμένει ίσως για πρώτη φορά αποκλειστικά με σύγχρονα πλοία στο δυναμικό της, τα βρετανικής προέλευσης ναρκοθηρευτικά ΕΥΡΩΠΗ (M62) και ΚΑΛΛΙΣΤΩ (M63) κλάσης ΗUNT και τα αμερικανικής προέλευσης EYNIKH (Μ61) και KAΛΥΨΩ (Μ64) τύπου Osprey.

ΠΛΟΙΑ ΓΕΝΙΚΗΣ ΥΠΟΣΤΗΡΙΞΗΣ

Το πετρελαιοφόρο ΠΡΟΜΗΘΕΥΣ (A374) αποτελεί το μεγαλύτερο σε εκτόπισμα πλοίο του ΠΝ και μία από τις πλέον σύγχρονες μονάδες του Στόλου. Μετά τον παροπλισμό του Πλοίου Γενικής Υποστήριξης ΑΞΙΟΣ (Α464) παραμένει μόνο ένα Τύπου 701C, το ΑΛΙΑΚΜΩΝ (A470).

Το πετρελαιοφόρο ΠΡΟΜΗΘΕΥΣ (A374) σε σχηματισμό με 6 φρεγάτες του Πολεμικού Ναυτικού.

strategyreports